weinigwoorden.nl

Wenen en de Kriminalroman

Submitted by Luuk on Fri, 09/08/2017 - 11:37

     

Walter Kiaulehn schrijft in 1958 dat Berlijn een grootse meeslepende Kriminalroman ontbeert. En, een goede misdaadroman kwalificeert een stad voor de eregalerij van wereldsteden. Ik denk dat anno nu wel het nodige valt af te dingen op deze opvatting van Kiaulehn. Ik wijs op de prachtige Bernie Gunther reeks van Philip Kerr die zich afspeelt in het Berlijn van de jaren dertig vorige eeuw. Maar, hoe zit dat dan met Wenen? Bij de Oostenrijkse hoofdstad denk je rap aan ‘The Third Man’ van Graham Greene. Toch is dat eigenlijk nog meer een Angelsaksische misdaadroman geplaatst in het decor van Wenen.

Bij mijn studie naar de grondslagen van bouw, speculatie, corruptie, misdaad en schoonheid in Berlijn en Wenen stuitte ik echter wel op een onvervalst Weense misdaad reeks. En die kan, laten we wel wezen, niet zonder Sigmund Freud. Het gekke is dat Freud een hekel had aan Wenen. Hij had een voortdurende heimwee naar Freiberg, nu Přibor, in Tsjechië. Die gelukkige kindertijd daar is geheel in de geest van de psychoanalyse overdekt met andere lagen en levenservaringen.

 

Bijzonder ook is dat Freud met zijn revolutionaire opvattingen over de roerselen van de ziel gelijker tijd een volstrekt (klein) burgerlijke smaak wat betreft de kunst en de inrichting van een woonhuis had. Zijn woning aan de Berggasse 19 in Wenen, waar hij maar liefst zevenenveertig jaar woonde, was bijna Victoriaans burgerlijk ingericht.

En mij lijkt dat een misdaad in Wenen niet om de psychoanalyse heen kan. Zoals Peter Hall al schreef is Wenen anders dan Berlijn een centrum van consumptie en een ‘Kulturstadt’. En, voegde Hall daar vilein aan toe, in Wenen is niets wat het lijkt. Nou, dat zijn op zich prima ingrediënten  voor een misdaad vol met dubbele bodems, beschaafde omgangsvormen, klassieke muziek, de opera. Wenen is een stad waar het repertoire van het theater van groter belang wordt geacht dan de kabinetsformatie.

En zo nam ik met veel genoegen kennis van een speurneus in Wenen die geheel in de stijl van het fin-de-siècle beschaafd diep graaft, de hypnose laat toepassen, intriges in de Weense politiek onvervaard tegemoet treedt. Later dit jaar in mijn nieuwe studie over Berlijn en ..Wenen. 

 

Main menu

You are here

weinigwoorden.nl