weinigwoorden.nl

Superblok in Wenen, stadsrand bouw in Berlijn

Submitted by Luuk on Tue, 08/29/2017 - 10:42

De U4 slingert zich behendig om de oostelijke binnenstad van Wenen heen en eindigt op U Bahnhof Heiligenstadt. Je loopt het metrostation uit en je aanschouwt een front. Pats! Pal

          

tegenover het station wijkt dat front iets achteruit. Een kleine concessie aan de aankomende reiziger. Dit is het Karl Marx Hof. Sociale woningbouw uit 1927-1930 in Wenen. Meer dan 1300 woningen op 10 hectare grond in een lengte van een kilometer. Het is vooral de verschijningsvorm van de sociale woningbouw die verbaast. Niet te vergelijken met die in Berlijn uit de jaren twintig vorige eeuw. In Berlijn werd getracht de kwaliteit van het landelijk wonen te evenaren in laagbouw, en desnoods in democratisch op de zon georiënteerde etagebouw. En dat nog het liefst in een noord zuid opstelling.

Nou, daar werd kennelijk in Wenen wel even anders over gedacht. Dit Karl Marx Hof drukt een heel ander type denken over woningbouw en stedelijke ontwikkeling uit. Dit superblok staat eigenlijk middenin de stad. Evenals andere bouwprojecten uit diezelfde periode. Dit is geconcentreerd hoog stedelijk wonen in grote aantallen. En bovendien is dit woonblok als een enclave in de stad geplaatst. Eigenlijk leek het de bedoeling van de Weense sociaaldemocraten dat hier een bastion volgeladen met socialisme  zou ontstaan. Organische stedenbouw, maar dan in linkse en overtuigd socialistische richting. Bijzonder.

          

Van enige verwantschap in  opvattingen over woningbouw  tussen Duitse en Oostenrijkse sociaaldemocraten lijkt geen sprake. Terwijl je op het eerste oog veel overeenstemming vermoedt tussen beide hoofdsteden. Op het vlak van de woningbouw en stedelijke ontwikkeling schaatsen beide steden echter totaal verschillende kanten uit. Frappant is dat de Oostenrijkers zo geheel anders tegen de noodzaak van kostendekkende woningbouw aankijken. Ook gaan de bevriende socialisten nogal verschillend om met de aan de stadsrand ontstane wilde ‘Siedlungen’. Anarchistische zelfbouw, het zelf kweken van groente en fruit, de verschijningsvorm van de woningbouw, de relatie en afstand tot de binnenstad. In mijn nieuwe boek, dat later dit jaar verschijnt, diep ik enkele opvallende verschillen tussen Berlijn en Wenen uit. 

Main menu

You are here

weinigwoorden.nl